Gemeente 'poepzakje' controle: Hoge boetes, nieuwe handhavingstechnieken 2026
Het overkwam Mark uit Utrecht vorige week nog. Hij liet 's ochtends vroeg zijn labrador uit in het park, een routineklusje van nog geen tien minuten. Halverwege schoot een man in burger op hem af. 'Gemeentehandhaving, mag ik uw opruimmiddel zien?' Mark greep in zijn jaszak. Leeg. Het rolletje zakjes lag nog op het aanrecht. Een paar minuten later liep hij naar huis met een boete van €110. Zijn hond had niet eens gepoept. In 2026 is dit scenario voor duizenden hondenbezitters de harde realiteit. Want laten we eerlijk zijn: wie heeft er nu nooit een keer zonder zakje gelopen? Maar de tijd dat je kon zeggen 'oeps, sorry, vergeten' en weg kon lopen, is definitief voorbij. Deze gids laat je precies zien hoe de nieuwste controles werken, wat je rechten zijn, en hoe je voorkomt dat jij de volgende bent die een envelop van de gemeente op de mat krijgt.
In dit artikel
Het boeteoverzicht 2026: dit betaal je per gemeente
Veel hondenbezitters denken dat er één landelijk boetebedrag is. Niets is minder waar. Iedere gemeente heeft zijn eigen Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en bepaalt daarin zelf de hoogte van de sancties. Het loont dus om te weten wat de tarieven in jouw gemeente zijn. Wij hebben de meest actuele bedragen voor 2026 voor je op een rij gezet.
| Overtreding | Boetebedrag | Voorbeeldgemeenten |
|---|---|---|
| Hondenpoep niet opruimen | € 150 – € 170 | Groningen, Boekel, Medemblik, Losser (€ 170), Culemborg (€ 160), Sittard-Geleen (€ 150) |
| Geen opruimmiddel bij je hebben | € 90 – € 110 | Groningen, Boekel, Culemborg (€ 110), Montfoort (€ 90) |
| Hond laten loslopen waar dit niet mag | € 110 | Groningen, Boekel, Culemborg, Goeree-Overflakkee |
| Hond op speelterrein of verboden gebied | € 160 – € 170 | Groningen (€ 170), Boekel (€ 170), Goeree-Overflakkee (€ 170) |
| Administratiekosten per boete | € 9 | Vrijwel alle gemeenten |
🔎 Goed om te weten: In steeds meer gemeenten, zoals Meierijstad, worden sinds april 2026 gratis hondenpoepzakjes verstrekt op dezelfde locaties als waar PMD-zakken verkrijgbaar zijn. Per persoon mag u één bundel met 50 poepzakjes per keer meenemen. Geen excuus meer dus.[reference:0]
Interessant detail: in 2026 heffen minder dan 30 procent van de gemeenten nog hondenbelasting. Tien jaar geleden was dat nog twee derde. Steeds meer gemeenten schaffen de belasting af, maar koppelen daar wel een verscherpte handhaving aan vast. Lingewaard schafte per 1 januari 2026 de hondenbelasting af, maar voerde tegelijk één heldere regel in: hondenpoep moet overal worden opgeruimd. 'Eén regel voor iedereen voorkomt verwarring en draagt bij aan een schone leefomgeving,' aldus de gemeente.[reference:1]
De 5 nieuwste controletechnieken van gemeenten
De tijd dat een BOA vriendelijk zwaaide en doorliep, ligt ver achter ons. In 2026 zetten gemeenten een heel arsenaal aan technieken in om hondenbezitters te controleren. Dit zijn de vijf belangrijkste ontwikkelingen waarvan je op de hoogte moet zijn.
| # | Techniek | Wat het inhoudt |
|---|---|---|
| 1 | BOA's in burgerkleding | Handhavers in Losser, Culemborg en vele andere gemeenten surveilleren sinds 2025 onopvallend in burger. Ze zien eruit als een willekeurige voorbijganger, maar schrijven wél boetes uit.[reference:2][reference:3] |
| 2 | Gespecialiseerde honden-BOA's | Barendrecht stelt als eerste gemeente een speciale BOA aan die zich de hele dag uitsluitend bezighoudt met toezicht op hondenregels. Verwacht wordt dat andere gemeenten dit voorbeeld gaan volgen.[reference:4] |
| 3 | Cameratoezicht op hotspots | Alkmaar en Heusden zetten camera's in om de pakkans te vergroten en handhavers te ondersteunen. De camera's worden geplaatst op plekken met veel overlastmeldingen, zoals speeltuinen en populaire uitlaatroutes.[reference:5][reference:6] |
| 4 | Gerichte handhavingsacties na burgerklachten | Losser startte begin 2026 een handhavingsactie nadat er meer dan 50 meldingen van overlast waren binnengekomen. BOA's gaan dan wekenlang gericht patrouilleren in de gemelde wijken.[reference:7] |
| 5 | 'Poepzakjesacties' met voorlichting | Den Haag Leidschenveen-Ypenburg hield een maand lang actie waarbij BOA's zakjes uitdeelden en voorlichting gaven, maar óók verbaliseerden bij overtredingen. Een combinatie van preventie en repressie.[reference:8] |
Het belangrijkste dat je hieruit moet meenemen: de BOA is niet meer die vriendelijke meneer in uniform die je waarschuwt. Tegenwoordig kan die onopvallende man met een hondje aan de lijn die een praatje met je maakt, gewoon een handhaver in burger zijn die beoordeelt of jij een zakje bij je hebt. In Losser waarschuwt de gemeente hier sinds begin 2026 openlijk voor op haar website.[reference:9]
De gemeentelijke handhavers controleren zowel zichtbaar als in burgerkleding, zo waarschuwt de gemeente online. Voorkom dus een flinke boete en ruim die drol op zoals het hoort!
— Gemeente Losser, maart 2026Wat zijn je rechten bij een controle? Mag je weigeren?
Stel, een BOA in burger stapt op je af en vraagt of je een poepzakje kunt laten zien. Wat zijn dan je rechten? Dit is wat de wet erover zegt.
Een BOA is een Buitengewoon Opsporingsambtenaar met speciale bevoegdheden. Ze mogen je staande houden, je identiteitsbewijs controleren en je een boete geven. Dit is wettelijk vastgelegd in het Wetboek van Strafvordering. Je mag niet weigeren om je ID te tonen, want dat is strafbaar. Ook mag je niet weigeren om een opruimmiddel te laten zien als de BOA daarom vraagt. De opruimplicht en de plicht om een doeltreffend hulpmiddel bij je te hebben, staan namelijk in de APV van vrijwel elke gemeente. In Boekel is dit bijvoorbeeld geregeld in artikel 2:58 van de APV, dat stelt dat degene die zich met een hond op een openbare plaats begeeft, verplicht is ervoor te zorgen dat de uitwerpselen van die hond onmiddellijk worden verwijderd.[reference:10]
Wat veel mensen niet weten: ook als je hond net heeft gepoept en je het netjes hebt opgeruimd, moet je nog een extra leeg zakje kunnen tonen. In Den Haag Leidschenveen-Ypenburg is hier tijdens een speciale actie uitgebreid op gewezen. Je moet dus altijd meerdere zakjes bij je hebben, niet alleen het zakje dat je net hebt gebruikt.[reference:11]
Een BOA mag overigens niet zomaar je zakken doorzoeken. Hij mag je vragen om je zakje te laten zien, maar een fouillering is voorbehouden aan de politie en alleen onder strenge voorwaarden toegestaan. Word je onheus bejegend, noteer dan het dienstnummer van de BOA en dien een klacht in bij de gemeente.
De DNA-databank: komt die er in 2026?
Het meest futuristische wapen in de strijd tegen hondenpoep is zonder twijfel de DNA-databank. Het idee is simpel: van elke hond wordt een DNA-profiel opgeslagen. Vindt een BOA een onopgeruimde drol op straat, dan wordt die opgestuurd naar het lab. Het DNA wordt gematcht met de databank, en de eigenaar krijgt een boete op de mat. Klinkt als sciencefiction, maar het gebeurt al in delen van Frankrijk, Spanje en Israël. In het Franse Béziers betalen hondenbezitters die zonder genetisch paspoort lopen €38 boete, en het niet opruimen kost daar €122.[reference:12]
In Nederland is het nog niet zover. De SGP in de Zeeuwse gemeente Reimerswaal diende in 2023 een motie in om een DNA-databank op te zetten. De partij stelde dat het eenvoudig is om via DNA-testen vast te stellen van welke hond de uitwerpselen zijn, en dat de kosten van de test (tussen de €75 en €100 per hond) op de overtreder kunnen worden verhaald.[reference:13] Ook de SP in Tilburg pleitte voor een databank onder het motto 'De vervuiler betaalt'.[reference:14] De motie in Reimerswaal haalde het echter niet. De gemeenteraad vond de maatregel te ver gaan en wees op de hoge kosten en privacybezwaren.
Betekent dit dat de DNA-databank definitief van tafel is? Nee. In de Tweede Kamer circuleren nog steeds voorstellen voor een landelijke DNA-databank voor alle honden. Het argument is dat een databank een 'sluitend systeem' kan vormen om overtreders op te sporen. Voorlopig lijkt er echter onvoldoende politiek draagvlak, vooral vanwege de kosten en de weerstand bij hondenbezitters. Adviseur hondenpoepbeleid Mark de Haas waarschuwt bovendien dat een DNA-plicht juist 'treiterschijters' kan uitlokken: mensen die uit frustratie hun hond juist niet opruimen omdat ze vinden dat de gemeente te ver gaat.[reference:15]
Bezwaar maken tegen een poepzakjesboete: zo werkt het
Krijg je een boete waar je het niet mee eens bent? Dan kun je bezwaar maken. In Groningen staat dit recht expliciet vermeld op de gemeentelijke website, en hetzelfde geldt voor vrijwel alle andere gemeenten. Het proces is als volgt: je dient binnen zes weken na ontvangst van de boete een schriftelijk bezwaarschrift in bij de gemeente. Vermeld hierin het boetenummer, waarom je het er niet mee eens bent, en voeg eventueel bewijs toe, zoals getuigenverklaringen of een foto van de situatie. De gemeente neemt vervolgens een beslissing. Wordt je bezwaar afgewezen, dan kun je in beroep gaan bij de rechtbank.[reference:16]
Een veelgehoorde vraag is of je succesvol bezwaar kunt maken als je wel een zakje bij je had, maar het simpelweg niet kon laten zien op het moment van controle. Dit hangt sterk af van de specifieke omstandigheden en de gemeente. Als je kunt aantonen dat je daadwerkelijk een zakje bij je had (bijvoorbeeld via een getuige of een camerabeeld), heb je een redelijke kans. Maar de bewijslast ligt in de praktijk vaak bij jou.
