pet-behaviorRehberBaşlangıç

Evcil Hayvanınız Aniden 'Çıldırıp' Koşmaya mı Başladı? Korkmayın, Sadece 'Zoomies' (FRAP) Nöbeti Geçiriyor!

Eylül Karaman
Eylül Karaman

Köpeğiniz kuyruğunu kıstırıp evin içinde 100 km hızla dönüyor mu? Ya da kediniz gecenin 3'ünde görünmez hayaletleri mi kovalıyor? Bu duruma 'Zoomies' deniyor. Peki, bu enerji patlamasının arkasındaki bilimsel sebep (ve tuvaletle ilgisi) ne?

Evcil Hayvanınız Aniden 'Çıldırıp' Koşmaya mı Başladı? Korkmayın, Sadece 'Zoomies' (FRAP) Nöbeti Geçiriyor!

İlgili Pet Türleri

Evcil Hayvanınız Aniden 'Çıldırıp' Koşmaya mı Başladı? Korkmayın, Sadece 'Zoomies' (FRAP) Nöbeti Geçiriyor!

Hiçbir sebep yokken kediniz duvardan duvara sekiyor veya köpeğiniz poposunu yere yaklaştırıp F1 aracı gibi daireler mi çiziyor? Eski zamanlarda buna "içine cin kaçtı" denirdi, modern bilim ise buna FRAP diyor. İşte o enerji patlamasının sırrı.

Yayın Tarihi: 12 Aralık 2025 | Okuma Süresi: 5 dakika | Kategori: Kedi & Köpek Davranışları
BİLİMSEL ADI: FRAP Bu davranışın bilimsel adı **Frenetic Random Activity Periods (FRAP)**, yani "Çılgın Rastgele Aktivite Periyotları"dır. Bu bir hastalık veya davranış bozukluğu değildir; aksine hayvanın sağlıklı, enerjik ve mutlu olduğunun en net göstergesidir.

Neden Oluyor? 3 Tetikleyici Sebep

Zoomies, genellikle birikmiş enerjinin volkanik bir patlama gibi aniden dışarı atılmasıdır. Ancak bu patlamayı tetikleyen ilginç faktörler vardır.

1. Kaka Sonrası Zafer Turu (Poop Zoomies)

En Yaygın

Özellikle kedilerde (ve bazı köpeklerde), tuvaletlerini yaptıktan hemen sonra çılgınca koşma davranışı görülür.

Bilimsel Açıklama: Dışkılama sırasında Vagus siniri uyarılır. Bu sinir, beyne "rahatlama ve haz" sinyalleri gönderir (öfori hissi). Hayvan o kadar rahatlar ve hafifler ki, bu sevinci koşarak kutlar. Ayrıca kokudan hızla uzaklaşma içgüdüsü de etkilidir.

2. Uyku Mahmurluğunu Atma

Kediler İçin

Kediler günün büyük kısmını uyuyarak geçirir (enerji tasarrufu). Uyandıklarında vücutlarında muazzam bir enerji birikmiş olur. Avcılık saatleri olan alacakaranlıkta veya gecenin bir yarısında bu birikmiş enerjiyi FRAP ile boşaltırlar.

3. Stres ve Gerginlikten Kurtulma

Köpekler İçin

Zorlu bir banyo sonrası veya veteriner ziyaretinden hemen sonra köpeğinizin deli gibi koştuğunu gördünüz mü? Bu, "Oh be, bitti, kurtuldum!" demenin bedensel karşılığıdır. Adrenalini yakarak sakinleşmeye çalışırlar.

Zoomies Sırasında Ne Yapmalısınız?

Köpeğiniz veya kediniz o moddayken göz bebekleri büyür, kulakları geriye yatar ve sizi duymuyormuş gibi davranır. İşte hayatta kalma rehberi:

ASLA Kovalamayın

Onu yakalamaya çalışırsanız, bunu bir oyun veya tehdit sanıp daha da hızlanır veya (yanlışlıkla) ısırabilir.

Yolu Açın

Çarpabileceği vazo, bardak gibi eşyaları kaldırın. Kendi hızlarını alamayıp kayabilirler, halıları düzeltin.

Sadece İzleyin

Genellikle 1-2 dakika sürer. Enerji bitince aniden durup sanki hiçbir şey olmamış gibi yalanmaya başlarlar.

TEHLİKELİ ZOOMIES Zoomies normaldir, ancak yaşlı veya eklem sorunu olan hayvanlar için tehlikeli olabilir. Kaygan zeminlerde (parke/fayans) koşarken kalça çıkığı veya bağ kopması riski vardır. Eviniz çok kaygansa halı sayısını artırın.
BUNU BİLİYOR MUYDUNUZ? Köpekler Zoomies sırasında popolarını neden yere yaklaştırır? Buna "kalça sıkıştırma" (butt tucking) denir. Bu aerodinamik bir harekettir; arka bacaklarını daha hızlı hareket ettirmek ve dönüşlerde dengeyi sağlamak için ağırlık merkezlerini aşağı çekerler.

Sonuç: Delilik Değil, Mutluluk!

Eğer evcil hayvanınız sık sık Zoomies yaşıyorsa, bu onun sağlıklı, enerjik ve güvende hissettiğinin işaretidir. Bırakın o 2 dakikalık deliliği yaşasınlar. Sizin yapmanız gereken tek şey, kahvenizi dökmemeleri için kenara çekilip bu komik anın tadını çıkarmak.

"FRAP davranışını engellemeye çalışmak, düdüklü tencerenin buhar deliğini tıkamak gibidir. O enerjinin bir şekilde çıkması gerekir, en sağlıklısı da koşmaktır."
- American Kennel Club (AKC) Davranış Rehberi
Benzer
Eylül Karaman

Eylül Karaman

Evcil hayvanlar hakkında içerik üreten bir Patify yazarı.

Yorumlar

0/1000

⚡ Ctrl/Cmd + Enter ile hızlı gönderim

Henüz yorum yok

Bu içerikle ilgili ilk yorumu siz yaparak sohbeti başlatın!

💡 Yorum yapmak için giriş yapmalısınız

Patify Topluluğuna Katılın

Evcil hayvanınız için özel ipuçları, indirimler ve en son içeriklerden ilk siz haberdar olun.